Geniş zaman

Ο geniş zaman έχει τις καταλήξεις –(e/a/i)rim, -rsin, -r, -riz, -rsiniz, -rler. Ο χρόνος αυτός μεταφράζεται στα ελληνικά ή ως ενεστώτας ή ως (άμεσος) μέλλοντας. Χρησιμοποιείται:

α) για να δηλώσει ότι η ενέργεια του ρήματος γίνεται πάντοτε (dostunu hep korur  = πάντοτε προστατεύει τον φίλο του)
β) για να δηλώσει συνήθεια (her akşam içki içer = κάθε βράδυ πίνει)
γ) για να δηλώσει γενικές αλήθειες (balık suda yaşar = τα ψάρια ζουν στο νερό)
δ) για να δηλώσει ενέργεια που θα γίνει άμεσα (bana kitabı verir misin?  = μου δίνεις το βιβλίο;)
ε) σε ρητορική ερώτηση μπορεί να έχει αρνητική έννοια (ben bunu yapar mıyım? = ben bunu yapmam = εγώ δεν κάνω τέτοια)
στ) ως μετοχή

Πώς σχηματίζεται:

•  Τα ρήματα των οποίων η ρίζα έχει μια συλλαβή, παίρνουν την κατάληξη -ar/-er.
  

• Εξαίρεση στον παραπάνω κανόνα αποτελούν τα ρήματα: almak, bilmek, bulmak, durmak, gelmek, görmek, kalmak, olmak, ölmek, sanmak, vermek, varmak και vurmak, τα οποία παίρνουν -ır (-ir, -ur ή -ür).

• Τα ρήματα που η ρίζα τους λήγει σε φωνήεν παίρνουν το -r.

 Τα ρήματα που η ρίζα τους έχει από δύο συλλαβές και πάνω, παίρνουν -ır, (-ir, -ur ή -ür).

Επιλέξτε εσείς ένα ρήμα για να το κλίνω!

• Η άρνηση σχηματίζεται με τις καταλήξεις -mem/-mam, -mezsin/-mazsın, -mez/-maz, -meyiz/-mayız, -mezsiniz/-mazsınız, -mezler/-mazlar:

• Η ερώτησησχηματίζεται με το ερωτηματικό μόριο mi (mı, mu, mü) στο κατάλληλο πρόσωπο, ως εξής:

   

ΠΑΡΟΙΜΙΕΣ

• Dağ dağa kavuşmaz, insan insana kavuşur – Βουνό με βουνό δε σμίγει,  ο άνθρωπος με τον άνθρωπο σμίγει.
  
• Akılsız başın cezasını ayaklar çeker – Τα πόδια την πληρώνουν για το άδειο κεφάλι.
  
• Acele işe şeytan karışır – Ο διάολος μπλέκεται στη βιαστική δουλειά.