Κτητικές καταλήξεις

Οι καταλήξεις των κτητικών είναι: -(i)m, -(i)n, -(s)i, -(i)miz, -(i)niz, -leri. Το φωνήεν της κατάληξης καθορίζεται από την αρμονία των φωνηέντων.

Αν η λέξη λήγει σε σύμφωνο, τότε οι καταλήξεις έχουν ως εξής:

Αν η λέξη λήγει σε φωνήεν, τότε οι καταλήξεις έχουν ως εξής:

Προσοχή θέλουν οι λέξεις που τελειώνουν σε ένα από τα σκληρά σύμφωνα (ç, k, p και t):

Όταν η λέξη λήγει σε «k», αυτό συνήθως μετατρέπεται σε «ğ»:
sokak -> sokağım, ekmek -> ekmeğim, çok -> çoğumuz
Όταν η λέξη λήγει σε «nk», αυτό μετατρέπεται σε «ng»: renk -> rengim
Όταν η λέξη λήγει σε «t», αυτό συνήθως μετατρέπεται σε «d»:
dert -> derdim, dört -> dördümüz
Όταν η λέξη λήγει σε «ç», αυτό συνήθως μετατρέπεται σε «c»:
ağaç -> ağacım, pirinç -> pirincimiz
Όταν η λέξη λήγει σε «p», αυτό συνήθως μετατρέπεται σε «b»:
dolap -> dolabım, kitap -> kitabımız

Γράψτε ένα ουσιαστικό ή επίθετο για να βρω τις κτητικές του καταλήξεις!

ΠΩΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ ΟΙ ΚΤΗΤΙΚΕΣ ΚΑΤΑΛΗΞΕΙΣ

Οι κτητικές καταλήξεις χρησιμοποιούνται συνήθως σε συνδυασμό με τη γενική πτώση:

• Bülent – oyuncak -> Bület’in oyuncağı (το παιχνίδι του Μπουλέντ)
  
• araba – kapı -> arabanın kapısı (η πόρτα του αυτοκινήτου)
  
• ev – çatı ->  evin çatısı (η στέγη του σπιτιού)

Μπορούμε να έχουμε κτητικές καταλήξεις και χωρίς τη γενική πτώση, με αλλαγή στο νόημα:

• okul – kitap -> okul kitabı (σχολικό βιβλίο) ενώ okulun kitabı (το βιβλίο του σχολείου)
• öğle – yemek -> öğle yemeği (το μεσημεριανό)
• sınıf – arkadaş -> sınıf arkadaşı (συμμαθητής)

Προσοχή: ποτέ δεν βάζουμε διπλή κτητική κατάληξη!
Στην περίπτωση που η πρώτη λέξη δεν παίρνει γενική, η κτητική κατάληξη μπαίνει στη δεύτερη λέξη:

• cep telefonu (κινητό τηλέφωνο) -> cep telefonum, cep telefonun, cep telefonu, cep telefonumuz, cep telefonunuz, cep telefonları (το κινητό μου, σου, του…)
• çalışma odası (το γραφείο) -> çalışma odam, çalışma odan, çalışma odası, çalışma odamız, çalışma odanız, çalışma odaları (το γραφείο μου, σου, του…)

Πολλαπλές κτητικές καταλήξεις:

Μπορεί στη λέξη που παίρνει γενική πτώση, να υπάρχει και κτητική κατάληξη:

• eviniz – bahçe -> evinizin bahçesi (ο κήπος του σπιτιού σας)
• arabam – renk -> arabamın rengi (το χρώμα του αυτοκινήτου μου)
• köpeğin – kuyruk -> köpeğinin kuyruğu (η ουρά του σκύλου σου)
  

Θα δούμε με παραδείγματα πως σχηματίζονται αλυσιδωτά πιο περίπλοκες περιπτώσεις. Η σειρά των λέξεων είναι η αντίστροφη απ’ τα ελληνικά.

• köpek – kuyruk – renk -> köpeğin kuyruğu – renk -> köpeğin kuyruğunun rengi (το χρώμα της ουράς του σκύλου)
• Ahmet – köpek – kuyruk – renk -> Ahmet’in köpeğinin kuyruğunun rengi (το χρώμα της ουράς του σκύλου του Αχμέτ)
• benim – bisiklet – sepet – iç ->  bisikletim – sepet – iç -> bisikletimin sepeti – iç -> bisikletimin sepetinin içi (μέσα στο καλάθι του ποδηλάτου μου)

ΣΕ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟ ΜΕ ΠΤΩΣΕΙΣ

Οι καταλήξεις των πτώσεων μπαίνουν μετά από αυτές των κτητικών. Προσοχή στο γράμμα «n» που παίρνουν οι πτώσεις όταν υπάρχει κτητική κατάληξη 3^ου προσώπου.

• okulumuzu seviyoruz (αγαπάμε το σχολείο μας)
• evinde kedi var (έχει γάτα στο σπίτι της)
• arabasına bak  (κοίτα το αυτοκίνητό του)

Στο ενικό αριθμό:

Στον πληθυντικό αριθμό, το 3^ο πρόσωπο είναι ταυτόσημο με το αντίστοιχο του ενικού αριθμού:

• ΠΡΟΣΟΧΗ
  Η κατάληξη αυτή αρχίζει με ένα φωνήεν (εφόσον η λέξη λήγει σε σύμφωνο). Μην ξεχνάμε ότι ορισμένες λέξεις ενδέχεται σε αυτή τη περίπτωση να χάσουν το προτελευταίο τους γράμμα!

   

  Παραδείγματα:
  isim – ismim, akıl – aklım, oğul – oğlum, burun – burnum